سوال  - اين جانب در حدود دو سال است كه در آمريكا مشغول تحصيل بوده‏و تا توانسته‏ام در اجراى دستورات دين مبين اسلام كوشيده‏ام، قبل از اين كه ازايران حركت نمايم به حضور يكى از علماى دين مشرّف شده تا وظايف دين‏خود را در يك مملكت غير مسلمان بدانم، يكى از دستورات ايشان آن بود كه‏گوشت و ماهى نخورم، و چندى قبل در قرآن مجيد به اين آيات مباركه برخوردم»حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةُ وَالدَّمُ وَلَحْمُ الْخِنْزِيرِ«(1)، »وَما ذُبِحَ عَلَى النُّصُبِ«(2).

و آيه مباركه ديگر »الْيَوْمَ اُحِلَّ لَكُمُ الطَّيِّباتُ وَطَعامُ الَّذِينَ اُوتُوا الْكِتابَ حِلّ‏لَكُمْ وَطَعامُكُمْ حِلٌّ لَهُمْ«(3)، اوّلاً مسيحى‏ها غير خدا را در موقع ذبح نام‏نمى‏برند، و در ثانى جزء كسانى هستند كه كتاب به آن‏ها عطا شده است، اين‏جانب دليلى نمى‏بينم كه گوشت نخورم.

چنان چه بفرماييد كه اين جانب اشتباه درك نموده است تقاضا مى‏نمايد كه‏اين‏جانب را روشن فرماييد كه باعث سپاسگذارى خواهد بود.

ديگر آن كه اين‏جانب تا بيست سالگى وقتى نماز مى‏خواندم معنى آن راندانسته‏ام و نفهميدم كه چه مى‏گويم، ولى بعد از اين كه به معنى بزرگ آن واقف‏شدم از نماز خواندن چندان بار بيشتر لذّت مى‏برم، آيا بهتر نيست كه هر كسى‏نماز را به زبان محلّى خود گفته و از اداى آن چندين بار بيشتر لذّت ببرد؟

چرا اصلاً قرآن مجيد را به فارسى ساده ننوشته و در دسترس مردم گذارده تاهم عالى‏ترين كتاب را براى هدايت جامعه مسلمان ايران هديه كرده، و هم مردم‏از خواندن آن لذّت برده و با گفته‏هاى پروردگارشان آشنا شوند؟

مردم قرآن مجيد را تلاوت كرده و از افراد بى خبر معانى آن را مى‏پرسند كه به‏جاى هدايت باعث گمراهى مى‏شود، اگر دلائل مخالفى وجود دارد كه در قرآن‏مجيد گفته شده تقاضا مى‏نمايد كه ذكر نام سوره و شماره آيه را فرموده و اين‏جانب را از بى خبرى نجات دهيد.

جواب - اين كه نوشته‏ايد كه: بعضى به شما گفته‏اند كه: گوشت ماهى نبايد خورد، اين‏معنى صحيح نيست، بلكه هر ماهى كه پوست آن داراى فلس باشد و آن را از آب زنده‏بيرون بياورند و موت آن در خارج آب واقع شود، خوردن گوشت آن حلال است اگر چه‏بيرون آورنده آن كافر باشد.

و امّا حيوانات از قبيل گاو و گوسفند، شرط حلّيّت آن‏ها به ذبح آن است كه ذبح كننده‏در موقع ذبح اسم خداوند تعالى را بر ذبيحه برده باشد، پس اگر اسم خداوند برده نشودحلال نيست، آيه 121 در سوره انعام كه مى‏فرمايد: »وَلا تَأْكُلُوا مِمَّا لَمْ يُذْكَرِ اسْمُ اللَّهِ‏عَلَيْهِ« دلالت بر اين مطلب دارد، پس چنان نيست كه بردن اسم بتها فقط سبب حرمت‏باشد، بلكه ذكر نكردن اسم خداوند هم موجب حرمت است.

و امّا آيه شريفه »وَطَعامُ الَّذِينَ اُوتُوا الْكِتابَ...«(4) اين حكمى است كه ثابت‏است براى اهل كتاب به اين جهت كه طعام اهل كتاب يعنى چنان نيست كه طعام بودن‏اهل كتاب فى نفسه موجب حرمت باشد، و اين آيه شريفه اطلاق ندارد كه دلالت كند براين كه طعام آن‏ها اگر موجبات حرمتى از غير اين جهت داشته باشد حلال است.

مثل اين كه: اگر خون در طعام آن‏ها داخل شده باشد، يا ذبيحه كه شرط ذبح نداشته‏باشد، يا طعامى كه از گوشت خوك تهيّه شده باشد، به اين آيه كسى استدلال كند كه‏طعام اهل كتاب است و مانعى ندارد.

و امّا اين كه نوشته‏ايد: خوب است در نماز ترجمه قرآن خوانده شود، شما تازه واردشده‏ايد و مصالح و مفاسد مطالب كما كان در دست شما نيست، ادلّه قطعيّه دلالت دارد براين كه بايد نماز به همان لسان عربى كه نازل شده است خوانده شود(5)، قرآن كريم به‏لسان عربى است كه جاذب است، و جهاتى را از فصاحت و غير آن داراست، و تراجم آن‏جهات را واجد نيستند با اختلافى هم كه تراجم با اصل آن دارند.

..............................................................................................

1- مائده، آیه 3.

2- مائده، آیه 3.

3- مائده، آیه 5.

4- مائده، آیه 5.

5- طه، آیه 113؛ شعراء،آیه 119؛ وسائل الشیعه،6/37 باب 1 از ابواب قرائت در نماز.

منبع:  استفتائات حضرت آیت الله العظمی بروجردی، جلد دوم ،ص505 الی 508،سوال 50، ( چاپ موسسه حضرت آیت الله العظمی بروجردی (ره) )